Ба амир Исмоил, ки амалан асосгузори давлати Сомониён буд, муяссар шуд, ки натанҳо ташаккули аввалин давлати мутамаркази тоҷиконро тақвият бахшад, балки ба таҳияи ҳафт унсури Стратегияи Сомониён шурӯъ кунад: забони тоҷикӣ ҳамчун забони расмии давлат; афзалият ба хусусияти дунявии сохтори давлатӣ (аморат/салтанат) ба муқобили имомат (шакли динӣ); мустаҳкам намудани мақоми вазири бузург ва девонҳои давлатӣ ба идораи давлатӣ; густариши эътиқоди ҳанафӣ ба исломи суннӣ дар кишвар ва берун аз он; пешбурди «синтези тоҷикӣ-туркӣ»; васеъ паҳн кардани сарпарастӣ ба «аҳли қалам»
ва идомаи сарпарастӣ дар Шоҳроҳи Абрешим.
Ҳамаи нуҳ амири дигари шарифи Сомониён дар якҷоягӣ бо вазирони бузург ва тамоми бюрократияи тавонои давлат, ки онҳоро ҳокимони равшанфикр ва дигар табааҳо дар маҳал дастгирӣ мекарданд, дар таҳияи минбаъда ва татбиқи амалии ин стратегия дар ҳаёт, фаврӣ саъй карданд. Ин стратегия, аллакай, дар давраи ҳукмронии амирони минбаъдаи Сомониён, маъруфияти васеъ пайдо кард, ки аз тамоми ҷаҳони ислом ва берун аз он ба Бухоро ва дигар шаҳрҳои Варорӯд ва Хуросон мешитофтанд, то ки ба неъматҳои ҳаётбахши он шарик гарданд.
Дере нагузашта, давлатҳои ҳамсоя барои ба даст овардани ин стратегияи мунаввара байни худ рақобат мекарданд. Пас аз он, ки ба сабаби халалкории дохилии руҳониёни иртиҷоӣ («мардуми сала»), ки бо ҳасад ба сарпарастии амирони хеле равшанфикр ба «аҳли қалам» менигаристанд, давлати Сомониён саҳнаи сиёсиро тарк кард ва ин рақобатҳо бештар шиддат гирифтанд.
Тамоми давлатҳои минбаъдаи давлатии Варорӯд ва Хуросон, ки тадриҷан берун аз ҳудуди онҳо густариш меёфтанд, ба ин стратегияи Сомониён «Ҷаҳони Тоҷикон» ғамхорона муносибат мекарданд. Дар маҷмӯъ, ин стратегияи баланди фарҳангӣ аз соҳили халиҷи Бангола то гулӯгоҳи Босфор васеъ паҳн шудан гирифт, ки ҳамаи халқҳои дар самти пешрафти он ҷойгирифта ба он моил шуданд.