ҳалқа карда буд. Бинобар ин, дар паси як дарахти калон пинҳон шуда хоб рафт. Ҷавонон шохаҳои дарахтонро шикаста, ҳезум тайёр мекарданд. Ногаҳ чашми яке ба дегчаи рӯ ба замин хобида афтид. Вай ҷӯраҳояшро ҷеғ зада, дегчаро нишон дод.

— Мешавад, — гуфтанд ёронаш. Ва дасту остин барзада сабзиву пиёз реза карданд. Дегчаро сари оташдон шинонданд. Ошпази боҳавсила палави бомазза пухт. Дар ин миён ҷӯраҳо гуштин гирифтанду бозӣ карданду хуб мондаву лакоту гурусна шуданд.

— Ош пухт? — пурсиданд аз ошпаз.

— Ҳозир дамашро мебардорам, — ҷавоб дод ошпаз.

— Медонед, сони чӣ шуд?

— Медонем! — мегӯем мо. — Ошпаз сарпӯшро кушода натавонист. Дигарон ба ёрӣ омаданд, аммо илоҷ наёфтанд. Дегчаро ғелонданду заданд, бардоштанду заданд, ҳич не ки сарпӯши дегча боз шавад. Рӯз бегоҳ мешуд. Ҷавонон беҳолу бемадор шуданд. Айшашон талх гашт. Оқибат аз баҳри оши бомаза гузашта, пароканда гардиданд. Дегча бошад, як дег оши бомазаро ба хонаашон бурд. Аҳли хонавода ин неъмати Худододро шукр карда хӯрданд.

— Офарин, — мегӯяд модаркалонам. — Офарин! Акнун гӯш кунед, давомаш чӣ шуд.

— Ин афсона давом надорад. Онҳо палавро хӯрданд-ку ба муроду мақсад расиданд.

— Не, дилҷӯякойи бибӣ, вай дегчаи Пири Кӯса буд. Ин дегчаи Кали Ёр. Ин дегча як умр дегча монд. Як дегчае шуд, ки кирои дегча гуфтан. Духтараки калон шуд. Духтараки ҳайдаркоқули химчамиёни ширинзабони зеби ҷаҳон шуд. Аз писари подабон то шоҳзодаи замон гирифтори дегчаи мо шуданд.

Дегчаи зебо моҳ шуд,
Вай муносиби шоҳ шуд.

Ва оқибат ҳафт шабу ҳафт рӯз тӯйи бодабдаба барпо карда, мардуми ҳафт иқлима ош дода, дегчаро арӯс