Ҳаммонандӣ надорад. Ҷавони деҳқоннамо аз болои куртаи карбос чакмани фарсуда пӯшидааст. Саллааш ҳам фарсуда. Ҳама либосҳояш тар шудаанд. Кафшҳои чӯбинашро бо банд ба пояш печондааст. Сару рӯяш, банди дилаш ки чун мавҷ меларзад шип-шилтай арақ аст. Бо чашмони аз тарс калоншуда ба Чернов менигарад. Милтики думилай русӣ он тараф ба санге такя дода шуда, барфи атрофаш зер хӯрда, ҷо-ҷо хунолуд шудааст.

“Ҳамшаҳриҳо ҳамдигарро ёфтаанд-ку?” Андешид Чернов ва хост гузашта равад, ки Сафаров бо оҳанги ифтихор ба ӯ маълумот дод:

– Рафиқ сардори бригада, камонро дар шоҳи арча монда, нишон гирифта задам, ки мисли оҳу ғелида фуромад. Тир ба думбааш даромадааст. Мегӯяд, ки аз замини Ҳисорам. Бо кӯдакҳоям санги заминамро мечидам, ки одамони бек омада, ба зӯрӣ ин ҷо оварданд.

Чернов бо чеҳраи гирифта ҷониби Сафаров нигоҳе андохт ва бо шитоб роҳро давом дод. Баландтар баромаду овози Сафаров ба гӯшаш расид: “Роҳ гаштан метавонӣ? Фуро рав. Дар поён деҳа ҳаст. Он ҷо худатро муолиҷа карда, рафта заминатро кишт кун, ки кӯдаконат гушна намонанд.” Ҳисси норозигии ғашоваре ба дили Чернов роҳ ёфт. Дар дил ба гуфтаҳои Сафаров ҳам розӣ шуду ҳам норозӣ гашт. Охир ҷанг ҷойи дилсӯзию гузашт нест! Пастии обкандаеро бо эҳтиёт гузашта заҳрашро ба амир рехт. “Касофати фосик! Медонӣ, ки зӯрат ба армияи рус намерасад! Чаро дидаю дониста мардуми лучу бенаворо ба таги тир мефиристӣ?”

Сарбози танадоре, ки рӯяш иззи корд дорад, аз дасти Сенин рӯи пайроҳои лой дароз хоб рафта нолиш дорад. Ду нафар ба ӯ ёрӣ мерасонанд. “Аз китфаш тир хӯрдааст”, мегӯяд яке. Ин дам назараш ба пулемётчии дар баландӣ буда афтиду ӯро шинохт: Романенко Димитрий. Дар баландӣ овози Семёнов ба гӯшаш расид: “Ҷанг ҳамин гуна аст, бародар. Рав, дигарафро зан! Кӯшиш кун, ки тират хато наравад!” Сарбози калтаи рӯйдароз, чашмонаш мисли чашмони гурба зард, шояд аз полки бухороист, бо ишораи тасдиқ сар ҷунбониду саросема ба роҳ даромад.

Чернов дар назди Семёнов навкари сараш луч ва захмиро дид, ки рӯболо ҷон меканад. Чашмонаш аз тарс калон кушода шудаанд. Танаш як-як раг мекашад. Тир аз шона даромада аз поёни гардан баромадааст. Аз хуни гарм ки болои замини барфгирифта мерезад, ҳавр мехезад.

– Ин сарбоз аз кадом рота? – пурсид Семёнов. – Тирам ба ин расид гуфта, қариб аст, ки гиря кунад.

– Инҳо нав майдону камона дидаанд, – гуфт Чернов. – Инҳо ба худат баробар накун. Аспатро медодӣ, қорат осон мешуд.

– Ин бечора ҳалал намерасонад, – Семёнов ҷониби навкар, ки хир-хир карда, охирин дақиқаҳои умрро паси сар мекард, нигариста гуфт:

– Ҳафт мурдаро зеҳн мондаам, ягонтааш мӯзаи дуруст надошт, ки иваз кунам.

– Димитрий Попович, як гапҳо мегӯӣ, ки ба гуфти фарғонагиҳо, буза ханда мегирад. Кӣ ба инҳо мӯза медиҳад? Амирашон барои худаш мӯза кофта гаштааст. – Ва хандида илова кард: – Хазинаро бо ду дасти адаб доду акнун мӯза кофта гаштааст.