Қонуни № 24

Ба ҷиҳатҳои қавии худ диққат диҳед

Як дарахт аз сабаби хурд, каҷ ва зишт буданаш сахт азоб мекашид. Ҳама дарахтони дигари ҳамсоя хеле баланд ва зеботар буданд. Дарахт воқеан мехост мисли онҳо шавад, то шохаҳои он дар шамол зебо мепаранд.

Аммо дарахт дар паҳлӯи кӯҳ сабзид. Решаи он ба як пораи хурди хок, ки дар рахи байни сангҳо ҷамъ шуда буд, часпида буд. Дар шохаҳои он шамоли яхин вазид. Офтоб онро фақат пагоҳӣ мунаввар мекард ва дар нимаи дуюми рӯз дар паси санг пинҳон шуда, нури худро ба дигар дарахтони аз нишеби рӯида мебахшид. Калон шудани дарахт танҳо номумкин буд ва ба тақдири ногувораш лаънат хондааст.

Аммо як пагоҳӣ, вақте ки нурҳои аввалини офтоб онро равшан карданд, ба водии поён нигарист ва фаҳмид, ки зиндагӣ чандон бад нест. Дар пеши назараш манзараи аҷибе пайдо шуд. Ҳеҷ кадоме аз дарахтони дар поён нашъунамоёфта ҳатто даҳяки ин панорамаи аҷибро дида натавонист. Паноҳгоҳи сангин онро аз барфу ях муҳофизат мекард. Бе танаи каҷ, навдаҳои гиреҳ ва қавӣ, дарахт дар ин ҷой зиндагӣ карда наметавонист. Вай сабки хоси худро дошт ва ҷои худро гирифт — мисли ҳамаи дарахтони ин ҷо руёнда. Ин беназир буд ва ин ба ӯ бартариҳои зиёд дод.

---

Ҳар як шахс бояд бо қобилият ва сифатҳое, ки дорад, зиндагӣ карданро ёд гирад. Диққати асосӣ бояд ба он корҳое нигаронида шавад, ки мо метавонем, ки мо дорем ва дарк мекунем.

Мутаассифона, одамон аксар вақт ба он чизе, ки онҳо доранд, диққати бештар медиҳанднемайнедоранд ванефаҳманд.

Хобҳои бемаънӣ

Бисёриҳо боварӣ доранд, ки агар онҳо қобилият ва истеъдод дошта бошанд, зиндагӣ хеле осонтар мешуд. Масалан, шахсе, ки табиатан бемор аст, бовар дорад, ки агар саломатиаш хуб мебуд, зиндагӣ хеле осонтар мешуд. Аммо он чизест, ки он аст.

Модари танҳо, албатта, орзу дорад, ки бо фарзандонаш бештар вақт гузаронад. Аммо вай ин вақт надорад - вай бояд кор кунад.

Ба фикри ту, агар овози аҷоиб ва ё ягон истеъдоди дигари ҳунарӣ медоштӣ, зиндагӣ осонтар мешуд? Ба фикрам не. Барои ҳар як муваффақият баҳо додан лозим аст. Аммо чизи асосӣ он астмо фақат ҳамин истеъдодхо дорем ки мо дорем.

Ба фикри ту, агар пули бештар медоштӣ, саломатӣ, зани меҳрубон медоштӣ, зиндагӣ беҳтар мешуд? Не, шумо мушкилоти тамоман дигар хоҳед дошт.

Бидонед, ки чӣ тавр истифода бурдани он чизе, ки доред

Ҳар он чизе ки табиат ба шумо ато кардааст, онро тағйир додан мумкин нест. Дар тӯли ҳаёти худ, шумо бояд ҳамеша изҳор кунед, ки баъзе одамон нисбат ба дигарон истеъдод ва қобилият доранд.

Барои адолат фарёд задан маъно надорад. Аввалан, мо намедонем, ки одамони дигар барои истеъдоди худ чӣ нарх медиҳанд. Сониян, мо ҳам қобилият ва истеъдоди худро дорем, ки дигарон надоранд. Аммо дар асл, қобилиятҳо ин қадар нақши калон намебозанд. Муҳимтар аз он аст, ки чӣ гуна мо чизҳои дорем..

Шумо метавонед тамоми рӯз дар хона нишаста, дар бораи қобилиятҳои нав орзу кунед, аммо ин ба ҳеҷ ваҷҳ ояндаи шуморо тағйир намедиҳад. Тавре ки дар бозии покер, онҳое, ки бо кортҳои худ хушбахтанд, метавонанд танҳо муваффақияти кӯтоҳмуддат ба даст оранд. Дар ниҳоят, касе, ки беҳтар бозӣ мекунад, яъне касе, ки бозӣ ва тамоми нозукиҳои онро дарк мекунад, ғолиб мешавад.

Агар шумо истеъдодҳое надошта бошед, ки дигарон доранд, пас шумо бояд роҳи дигарро дар зиндагӣ интихоб кунед.

Ба як хонанда дар мактаб ба ҳеҷ ваҷҳ забони англисӣ дода нашудааст. Вай танҳо ба методологияе, ки дар мактаб забонҳои хориҷӣ таълим медоданд, мувофиқ набуд. Ӯ дар поёни синф қарор дошт ва ба онҳое, ки забондонӣ доранд, ҳасад мебурд.

Баъд ӯ чанд сол дар ИМА зиндагӣ мекард. Имрӯз ӯ бо забони англисӣ аз ҳама ҳамсинфонаш хеле беҳтар ҳарф мезанад.

Гап на танҳо дар бораи қобилият аст. Муҳимтар аз он аст, ки мо онҳоро чӣ гуна истифода мебарем.

Меҳнат аз қобилият муҳимтар аст

Шумо набояд истеъдодҳои дигаронро аз ҳад зиёд илоҳӣ кунед.

Охир мо ҳаргиз аник намедонем, ки муваффақияти онҳо чӣ қадар истеъдод ва чӣ қадар меҳнат аст. Ҳамаи ғолибон ба як чиз розӣ мешаванд: ҳар як комёбии барҷаста пеш аз ҳама натиҷаи меҳнат аст.

Бисёриҳо бо ин изҳорот розӣ нестанд, зеро он онҳоро аз муҳимтарин козирашон маҳрум мекунад: «Агар истеъдод набошад, чаро хаста шавад?».

Новобаста аз он ки шумо кадом кортҳоро тақсим мекунед, шумо метавонед ғолиб шавед. Ин метавонад каме тӯл кашад ва бояд хеле арақ кашад. Аммо агар шумо қатъият ва истодагарӣ дошта бошед, пас ҳамеша роҳе хоҳад буд, ки ба ҳадаф мерасонад. Агар дар роҳ монеаҳое вуҷуд дошта бошанд, шумо метавонед онҳоро давр занед, аз зери онҳо хазида шавед ё аз болои онҳо баромад кунед. Касе, ки дар кортҳо танҳо ба бахт такя мекунад, дар ошуфтагӣ, дар мушкили аввал бозмеистад ва мунтазири “муомилаи хуб” мешавад.

Новобаста аз вазъияти кунунӣ, аз ҳамон ҷое, ки дар айни замон ҳастед, оғоз кунед. Ва новобаста аз он ки шумо чӣ кор мекунед, кӯшиш кунед, ки онро ҳадди аққал ҳар рӯз аз дирӯз каме беҳтар созед, Ва ҳамин тавр зина ба зина. Мунтазир нашавед, ки вазъ ба сӯи беҳтар тағйир меёбад. Шароити худро эҷод кунед.

Афзалиятҳо ва нуқсонҳо

Ҳар яке аз тарафҳои қавӣ ва заифии худро дорад. Бисёр одамон танҳо ба заъфҳои худ диққат медиҳанд ва боварӣ доранд, ки сабаби ҳама нокомиҳо дар онҳост. Барои ин одамон, мо хушхабар дорем: заъфҳои шахсият ба муваффақият комилан таъсире надоранд. Беҳтарин буттаи садбарг он нест хор камтар ва он ки дар он гулҳои зебо мерӯянд. Фақат бо бартараф кардани камбудиҳо ҳанӯз касе бой нашудааст. Он чизе, ки туро бой мегардонад, на камбудиҳое, ки шумо бо онҳо мубориза бурданро омӯхтаед, балки фазилатҳои шумост.

Агар шумо ягон камбудии худро бартараф карда бошед, пас бо ин ба чӣ ноил шудед? Ҳеҷ чиз, ҷуз он ки шумо як камбудӣ доред.

Аз ин шумо на пул ва на муваффақиятро афзун хоҳед кард. То шумо миёнарав хоҳед монд қувватҳои шахсии худро инкишоф диҳед. Танҳо ин метавонад ба шумо сарват ва шукуфоӣ оварад.

Дар бораи камбудиҳои худ бисёр ғамхорӣ накунед. Одамони бешумор бо ҳамон камбудиҳо зиндагӣ мекунанд ва ҳоло ҳам муваффақ мешаванд. Албатта, шумо наметавонед ба таври куллӣ камбудиҳои худро сарфи назар кунед, вагарна онҳо метавонанд ба муваффақияти шумо халал расонанд. Аммо шумо ҳамеша метавонед ҳалли худро пайдо кунед. Агар шумо дар муҳосибӣ хуб набошед, муҳосиби хубро киро кунед. Шумо бояд сустиҳои худро ҳамчун як имкони пеш гирифтани роҳи нав ва ҳамкорӣ бо одамоне, ки дар ин соҳа қавӣ ҳастанд, бинед.

Ба ҷиҳатҳои қавӣ диққат диҳед ва онҳоро бо тамоми қувваи худ инкишоф диҳед. Одамонеро пайдо кунед, ки аллакай чунин хислатҳоро нишон додаанд. Бо онҳо пайваст шавед ва аз онҳо биомӯзед.

Корҳои шумо тамоми умр ҳамроҳи шумо ҳастанд

Бо гузашти вақт, шумо бешубҳа дарк хоҳед кард, ки аксари ҳолатҳое, ки шумо дар он дучор мешавед, дар виҷдони шумост. Ин ҳам ба ҳолатҳои мусоид ва ҳам номатлуб дахл дорад. Ҳамааш аз омезиши онҳо ба дурнамои пайдошаванда вобаста аст. Эҳтимол, вақт ӯтиши билан ҳатто хатоларингиз ва мағлубиятларингиз ҳам маъносини англатади. Дар ин ҷо ҳама чиз мисли бозии корт аст. Корт аз ҷониби худ гирифта намешавад на хуб ва на бад буда наметавонад. Танҳо омезиши кортҳо дар дасти шумо таъсир мерасонад, ки шумо бурд мекунед ё аз даст медиҳед.

Агар шумо метавонед чизеро дар ҳаёти худ тағйир диҳед, онро иҷро кунед. Баъзе чизҳо зуд тағйир намеёбанд ва шояд ҳеҷ гоҳ. Ин фактро ба назар гиред. Ва муҳимтар аз ҳама, фарқ кардани як ҳолатро аз дигараш ёд гиред. Кӯшиш кунед, ки манфиатҳоеро бубинед, ки дар паси вазъияти ба назар “зараровар” қарор доранд.

Он чизе, ки ҳама барои муддати тӯлонӣ механданд ва масхара мекунанд, рӯзе метавонад ба шумо козир гардад.

Худро бо дигарон муқоиса накунед

Мо ҳамеша худро бо атрофиёнамон муқоиса мекунем ва умедворем, ки ин ба мо кӯмак мекунад, ки дар назди онҳо беҳтар бошем. Дар рафти ин гуна муқоиса мо ба хулосае меоем, ки ё аз дигар ҷиҳат бартарӣ дорем, ё баръакс, аз онҳо камем. Ҳарду ба мо фоидае надоранд.

Агар мо бартарии худро бинем, беихтиёр онро ҳамчун муваффақияти худ маънидод мекунем. Аммо дар баробари ин мо як меъёри басо бахсталабро истифода мебарем. Эҳтимол шахсе, ки мо худро бо он муқоиса мекунем, инкишофро қатъ кардааст. Дар ин сурат мо гуё дар паси нокомии дигарон пинҳон шуда истодаем.

Агар мо дар муқоиса бо одамони дигар мағлуб шавем, пас аз ин ба мо каме фоида меорад. Шумо ҳамеша метавонед одамонеро пайдо кунед, ки дар ин ё он соҳа аз мо бартаранд. Дар ин маврид мо метавонем боварии худро ба худ гум кунем ва ҳал кунем. Агар мо танҳо ба худ диққат диҳем, пас ин ба мо кӯмак мекунад, ки беназирии худро дарк кунем. Аз ин рӯ, ҳама гуна муқоисаҳо маънидод кардан. Шумо метавонед танҳо аз рӯи худатон ҳукм кунед меъёрҳо. Мо бояд худро бо шахсе муқоиса кунем, ки мо метавонем ва мехоҳем, ки шавем.

Нотакрорӣ

Дигар касе мисли ту нест. Ҳеҷ кас дар роҳи ҳаёти худ бо ҳамон вазифаҳое вомехӯрад, ки шумо бояд онҳоро ҳал кунед.

Беҳамтоии шумо дар омезиши таҷрибаи шахсӣ ва қобилиятҳо зоҳир мешавад.

Шумо шояд эътироз кунед: "Аммо ҳама чизеро, ки ман то имрӯз кардаам, дигарон метавонистанд анҷом диҳанд." Аввалан, ин хеле кам аст. Аммо чизи муҳим он аст, ки шумо ба ҳар ҳол ин корро кардед! Ин шумо ҳастед, на каси дигар. Ва ҳамин тавр ҳамеша хоҳад буд.

Ҳеҷ каси дигар ҷои шуморо дар ҳаёт гирифта наметавонад. Чӣ қадаре ки шумо худро бо дигарон камтар муқоиса кунед ва ба худ бештар таваҷҷуҳ кунед, ҳамон қадар беназири шумо ва тамоми бартариҳои аз он бармеоянд, равшантар мегардад. Арзон нест кош шумо фазилатҳои шахси дигарро дошта бошед. Қувваҳои худро беҳтар инкишоф диҳед.

Вақте ки шумо худро бо одамони дигар муқоиса мекунед, мо аксар вақт эҳсосоти манфӣ ба монанди ҳасад ва ҳасад дорем.

Ҳасад

Сабаби ҳасад ин дарк кардани он аст, ки шумо бо кадом ҷиҳат аз дигарон кам ҳастед. Ҳамин тариқ, шарти асосии ин эҳсос нобоварӣ ба худ аст. Шахсе, ки худро паст ҳис мекунад, мекӯшад бо онҳое, ки ба ақидаи ӯ, дар сатҳи болотар қарор доранд, муошират кунад.

Аммо барои он ки одамони сатҳҳои гуногун муошират карда тавонанд, танҳо ду роҳ вуҷуд дорад. Шумо бояд ё худро ба сатҳи шахсе, ки аз шумо болотар аст, кашед, ё кӯшиш кунед, ки ӯро ба сатҳи худ кашед. Ё ҳамаи бинохои гирду атрофро вайрон мекунем, ё худамон месозем. Шахсоне, ки ба болоравии тавоноии худ бовар надоранд, кӯшиш мекунанд, ки дигаронро паст зананд ва ба онҳо ҳар гуна камбудӣ ва зиштро нисбат диҳанд. Бадтарин чизи ҳасад на он аст, ки мо як шахси муваффақро паст задан мекӯшем, балки он аст, ки шахси ҳасадкор худро аз имконияти беҳтар шудан маҳрум мекунад. Вай ба ҷои он ки сатҳи худро тарк карда, ба зинаи баландтар биравад, тамоми кувваашро сарф мекунад, то дигаронро ба сатҳи худ кашад.

Ҳасад

Ҳасад аз ҳад зиёд як навъ шубҳаи худ ва шубҳа аст. Ин ҳиссиёт, мисли ҳасад, вақте ба вуҷуд меояд, ки шумо кӯшиш мекунед, ки худро бо дигарон муқоиса кунед. Дар бисёр оилаҳо, ҳамсарон баъзан саҳнаҳои хеле ногувори рашкро ташкил мекунанд. Дар ин ҷо аз ҳама фоҷиабор он аст, ки марди рашк ба ҷои он ки таваҷҷуҳи занашро нисбат ба шахси худ бедор созад, қувваи худро барои маҳдуд кардани озодии ӯ сарф мекунад.

Дер ё зуд шарики шумо дарк мекунад, ки ин нишонаи заъфи шумост. Дар натиҷа, ҳасад ҳамеша ба он оварда мерасонад аз кӯшиши мубориза бурдан. Вай зану шавхарро аз ҳамдигар дур мекунад.

Фикри нодуруст вуҷуд дорад, ки рашк нишонаи дақиқи ишқи ҳақиқӣ аст. Ин дуруст нест. Дар он ҷое, ки тарс ва нашъамандӣ ҳукмфармост, муҳаббати ҳақиқӣ вуҷуд надорад. Муҳаббат ҳиссиёт медиҳад озодӣ ва рашк мекӯшад, ки бибандад, занҷир занад ва буғ кунад.

Шахсе, ки аз рашк гирифтор аст, эътиқоди худро ба худ аз муносибати шахси дигар ба ӯ мегирад. Барои ин ба ӯ лозим аст, ки як навъе дигареро паст занад, то худаш аҳамияти худро ҳис кунад. Дар баробари ин метарсад, ки шарикаш ӯро рад мекунад ва бо тамоми воситаҳо ба ӯ часпида мегирад.

Касе, ки дар умқи худ пастии худро ҳис мекунад ва худро хор мекунад, ин бадбиниро ба атрофиёнаш интиқол медиҳад. Ҳамон гуна ки нашъаманд пайваста дар ҷустуҷӯи маводи мухаддир банд аст, шахси рашк ҳам пайваста сабабҳоро меҷӯяд, ки ин эҳсоси зарароварро дар ӯ меафканад. Агар ҳасуд ба сарватманд ҳалокат бихоҳад, ҳасад мебарад ҳам хушбахтии худаш ва ҳам хушбахтии шахсеро, ки ба гумонаш дӯст медорад, нобуд мекунад.

Албатта, одамоне ҳастанд, ки метавонанд боварии шуморо сӯиистифода карда, шуморо фиреб диҳанд. Аммо кӯшиши бо зӯрӣ дар назди шумо нигоҳ доштани онҳо ба ҳеҷ чизи хубе оварда намерасонад. Агар одамон ба ҳамдигар мувофиқ набошанд ва эҳтиёҷоти худро қонеъ кунонда натавонанд, пас беҳтар аст, ки онҳо танҳо рафтанд. Чаро бо кӯшиши маҳдуд кардани озодии шахсе, ки шумо ва худатонро қадр намекунад, худро паст мезанед?

Кӯшиш кардан барои фаҳмидани ҳиссиёти шахси ҳасад, ё ҳатто бештар, розӣ шудан ба талаботи ӯ бефоида аст. Фақат худи ӯ, на каси дигар худашро табобат карда метавонад. Шахсе, ки аз ҳасад ранҷ мебарад, бояд диққати худро ба худ ва ҷиҳатҳои қавӣ омӯзад.

Вақте ки ӯ арзиш ва тавоноии худро дарк мекунад, танҳо шукргузорӣ, хушбахтӣ ва оромиро эҳсос мекунад. Дар ҷони ӯ танҳо барои рашк ҷой надорад.

Шояд шумо вазъиятеро, ки дар он қарор доред, фавран тағйир дода наметавонед. Аммо вақт ва қуввати худро барои интизориҳои бефоида дар бораи шароити мусоидтар сарф накунед. Худи ҳозир оғоз кунед.

Чизҳое ҳастанд, ки шумо онҳоро тағйир дода наметавонед, зеро онҳо аз назорати шумо берунанд. Пас, қувваи худро ба онҳо сарф накунед.

Кӯшишҳои худро ба чизҳое, ки шумо метавонед назорат кунед, мутамарказ кунед. Ғолибон ҳаёти худро танҳо бо рангҳое ранг мекунанд, ки дар сарангушти онҳост. Вале онҳо ин корро моҳирона иҷро мекунанд.

Машқҳои амалӣ

Имрӯз ба рушди ҷиҳатҳои қавии худ диққат медиҳам:

1. Мепазирам, ки муваффақият бештар ба истифодаи қобилиятҳоям вобаста аст. Шикоят намекунам, ки тақдир ба ман кам додааст.

2. Ҷиҳатҳои қавӣ ва заифамро менависам. Барои камбудиҳо роҳи муносиб меҷӯям, вале неруи асосиро ба рушди бартариҳоям равона карда, бо одамони ёридиҳанда ҳамкорӣ мекунам.

3. Вазъияти зиндагиямро таҳлил мекунам, имкони тағйирро муайян месозам ва нақша тартиб медиҳам. Амалҳои пешбинишударо ба таъхир намегузорам.

4. Шароитеро, ки тағйир дода наметавонам, мепазирам. Агар имрӯз борон борад, боз ҳам табассум мекунам, зеро рӯй турш кардан боронро бознамедорад.

5. Ҳисси ҳасад ва рашки худро месанҷам. Медонам, ки онҳоро танҳо бо фармон аз байн бурда намешавад; ба нотакрорӣ ва имкониятҳои худам диққат медиҳам. Хаттӣ ҷавоб медиҳам, ки чаро худро нотакрор мешуморам.