1. Гоҳе чунин ҳолатҳо мушоҳида мешаванд, ки садоноки қофияҳо пеш аз ҳарфи равӣ мухолифи ҳам меояд. Ин гуна қофия яке аз уюби он ба шумор меравад ва онро дар як шеър — дар як ғазал, қасида ва ё як порчаи маснавии кӯтоҳе зиёда аз ду-се бор овардан нораво ҳисоб мешуд:

Чунон зад бар ӯ теғи зангӯхӯрд
Ки зангӣ зи мартаб даронад ба гард.
(Низокӣ).

Шабонарӯз модар зи май хуфта буд,
Зи май хаставу дил зи ҳуш рафта буд.
(Фирдавсӣ).

Андар орад гирифтан нохуш,
Сеяк ояд чу ӯ гирифт сеяш.
(Масъуди Саъд).

Аз ҳамин қабил аст ҳамқофия кардани ҷусту ҷаст, барду бурд, русту раст, пуру тар дар як шеър.

Аз ғуссаи ҳиҷрони ту дил пур дорам,
Пайваста аз он дидан тар дорам.
(Ал-нӯъҷам).

Ёдоварӣ:
Калимаи «хуш» бо «каш» ҳамқофия шавад, хуш-ро ба шакли хваш қайд мекунанд, ки дар вазни ним ҳиҷо зиёд меафтад. Ба фикри мо, калимаи хуш-ро (خوش) ба шакли (خَش) навишта, хаш хондан ҳам мумкин аст.

Ваҳ, ки бас хубу дилкаш омадай,
Марҳабо, марҳабо, хуш омадай.

II. Яке аз қофияҳои маъюб он аст, ки ҳарфи равӣ ба ҳарфи наздикмахраҷи худ ҳамқофия мешавад. Монанди эътимод, эҳтиёт ё ки раг, саг ба шаку ҳақ ва чап бо тараб ҳамқофия мешавад, ки икфо ном дорад.

III. Калимаҳои заному замин ва камоку камикро бо ҳам ҳамқофия мекунанд, ки синод номида мешавад.

IV. Сиғаҳои исми фоили ҳандону гирён бо исми соддаи замону фиғон ё сифатҳои нисбии оҳанину симин бо исмҳои соддаи чабину камин ва ё исмҳои ҷамъи дӯстону ёрон бо исми соддаи замону камон қофия шавад, норавост. Ин гуна қофияро дар илми қофия итоӣ (إطاع) ҷалӣ меноманд.

Ин хел қофияҳо дар ашъори ҷавоншоирони ҳаваскор бисёр истеъмол мегардад, ки аз қабили нимқофия мебошанд.