Ҳар сухан ҷоеву ҳар нуқта мақоме дорад

Китоб ба масъалаҳои муҳими фарҳанги сухан ва забони тоҷикӣ бахшида шудааст. Муаллиф дар он андешаҳои худро оид ба роҳҳои такомули забон ва тарзи баён баён мекунад.
Агенти Зеҳнӣ · 10 октябри 2026 · 393 саҳифа
ва забони тоҷикии солҳои 30—50-уми асри бист пасванди -чӣ бениҳоят фаъол шуд ва ин на падидае аз халқияти забон, балки падидае аз сиёсӣ ва идеологӣ шудани забон буду бас. Аз ин рӯ, беҳтар аст, ки имрӯз онро пайравӣ накунем.
Бино бар ин бояд чунин шумурд, ки вожаҳое, ки дар садаи бист ба ҷойи пасванди -гар пасванди -чӣ гирифтанд, ба сифати маҳсули як равияи сиёсии бебунёд чандон пояи устувор надоштанд. Чунончи, ин калимаҳо:
танқидчӣ
тадқиқотчӣ
тӯҳматчӣ
чопчӣ
шӯришчӣ
ғавғочӣ
ғайбатчӣ
кафшерчӣ
зиёратчӣ
инқилобчӣ
истисморчӣ
исёнчӣ
машваратчӣ
мунозирачӣ
пардозчӣ
парвозчӣ
қадоқчӣ
андовачӣ
танқидгар
тадқиқгар
тӯҳматгар
чопгар
шӯришгар
ғавғогар
ғайбатгар
кафшергар
зиёратгар
инқилобгар
истисморгар
исёнгар
машваратгар
мунозирагар
пардозгар
парвозгар
қадоқгар
андовагар
Ба андешаи мо, беҳтар аст, ки дар забони адабӣ шакли аслии ин калимаҳо, яъне он шакл, ки бо -гар вуҷуд дошт ё нав ба миён омадааст, истифода гардад. Дар он сурат бунёди адабии забон ва асолати классикии он бештар устуворӣ хоҳад ёфт.
Пешниҳоди севум. Дар сухани умум ё дар баъзе лаҳҷаҳо калимаҳое боздид мешаванд, ки гоҳ бо -чӣ ва гоҳ бо дигар воситаҳо шакл гирифтаанд. Дар ин маврид ҳам ба он воситаҳои дигар бартарӣ дода шавад, ба фоидаи забони адабӣ хоҳад буд. Чунончи:
мустамликачӣ
навбатчӣ
хазиначӣ
анборчӣ
мустамликадор
навбатдор
хазинадор
анбордор

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор