Ҳадди маънӣ ва доираи истифодаи калимаю ибораро аслан ҳеҷ луғатномае пурра эзоҳ кардан наметавонад.
Дур наравам, рӯи суханам ба ҷониби он аст, ки ин калимаю ибораҳоро аслан арабӣ гӯён аз истифода соқит кардан нашояд. Ман аз паи таҷриба луғати забони арабиро ба даст гирифтаму моддаи “тавоно”-ро нигаристам, то бубинам имрӯз арабҳо ин маъниро бо чи суханон ифода мекунанд: баттош, қодир, шадид, қавӣ, ҷаббор. Аз ин калимаҳо фақат “баттош” ба мардуми тоҷик нофаҳмост.
Агарчи ҳамчун исми хос маъруф аст. Чаҳор калимаи дигари онро ба ҳукми он, ки арабианд аз луғати забони форсию тоҷикӣ берун андохтан ғалат будагист. Ақидаи ман ин аст, ки аз луғоти бегона, агар он урф нест ва фақат китобист ва нофаҳмост, парҳез бояд кард ва баръакс, ҳамаи он калимаҳоеро, ки аз арабӣ, русӣ, туркӣ, юнонӣ, ба забони мо омада ва бори ифодаи маънӣ мекашанд, бетафриқа ва бетаассуб инобат бояд кард.
1985