Вобаста аз андозаи танзим, метавонад намудҳои дахлдори созишномаҳо баста шаванд. Ҳамин тариқ, Созишномаи генералӣ принсипҳои умумии танзими муносибатҳои иҷтимоию меҳнатӣ ва муносибатҳои иқтисодии марбутро муайян мекунад ва созишномаи соҳавӣ шартҳои умумии музди меҳнат, кафолатҳо, ҷубронпулӣ ва имтиёзҳоро барои кормандони як бахши иқтисодиёт муқаррар менамояд.

Шартномаи коллективӣ дар сатҳи ташкилот (бо як корфармои мушаххас) эътибор дорад. Мундариҷаи он аз уҳдадориҳои мутақобилаи корфармо ва кормандон (намояндагони онҳо) иборат аст, ки муқаррароти танзим (меъёрҳои локалӣ) ва шартҳои ҳатмиро фаро мегиранд. Зарур аст, ки меъёрҳои локалӣ ва шартҳои ҳатмиро дар мундариҷаи шартномаи коллективӣ фарқ кард. Дар шартномаи коллективӣ, чун қоида, муқаррар кардани шакл, низом ва андозаи музди меҳнат, шароити дигари меҳнат, ҳифзи меҳнат, мусоидат ба шуғл ва ғайра, инчунин уҳдадориҳои тарафҳои шартнома тавсия дода мешавад.

Музокироти коллективӣ ва шартномаҳои ба даст овардашудаи коллективӣ барои шарикии ҳақиқии иҷтимоӣ байни кормандон ва корфармоён (намояндагони онҳо) заминаро ташкил медиҳанд. Дар ин ҷо Кодекси меҳнати Ҷумҳурии Тоҷикистон нақши муҳим дорад, меъёрҳои он дар бораи шарикии иҷтимоӣ дар соҳаи меҳнат, ки ба ҳамоҳангсозии манфиатҳои кормандон ва корфармоён нигаронида шудаанд ва ба тарафҳои