Муаллиф дар «Пешгуфтор» мегӯяд, ки ӯ ҳанӯз солҳои таълифи романи «Ситорае дар тирашаб» мехост аз Бухоро ба Самарқанд гузашта, дар бораи ин шаҳри куҳан, ки зодгоҳи ӯст, романе нависад. Пас ӯ орзуву умедҳои худро ба хотир оварда мегӯяд, ки шояд ин корро Деҳотӣ, Раҳим Ҳошим, Зеҳнӣ, Фотеҳ Ниёзӣ ба ҷо меоварданд. Вале монеаҳо, мушкилиҳо ва хомӯшиҳои иҷборӣ ба онҳо фурсату имкон надодааст, ки ин кори хайрро анҷом диҳанд. Ниҳоят ӯ охири солҳои 90-уми асри гузашта ба навиштани ин асар камари ғайрат баста, аз соли 1997 ба навиштани «Самарқанднома» шурӯъ кардааст.

Фасли аввали китоб «Дар кӯчаҳои Самарқанд» номида шуда, муаллиф дар ибтидо хонандаро андаке бо таърихи гузаштаву имрӯзаи шаҳри Самарқанд шиносо менамояд, хотираҳои худро аз боздиди дигар шаҳрҳои қадими дунё ҳамчун Риму Истамбул, Бағдоду Бобул, Мисру Андалуз ёдрас мешавад, дар бораи бозёфтҳои ҳафриётӣ аз Афросиёб ҳикоят мекунад.

Дар боби «Сароғози таърихи Самарқанд» муаллиф дар асоси маълумоти аз сарчашмаҳои гуногун ва осори шафоҳии халқ оид ба бунёди Самарқанд, ободиву харобии он дар давраи ҳукмрониҳои асрҳои гуногун, харобаҳои Афросиёби қадима сухан ронда, сипас аз истилои араб, бунёди давлати эронинажод дар Самарқанд сухан меронад.

Муаллиф дар бораи таърихи бунёди Самарқанд дар асоси сарчашмаҳои боэътимоди таърихӣ чунин менависад: «Ҳисоби 2500 соли Самарқанд дар асоси маълумоти сарчашмаҳои юнонӣ ва маводу асноди ҳафриётҳои Самарқанд муқаррар шуда буд. Дар сарчашмаҳои юнонӣ ва дар навиштаҷоти кӯҳи Бесутун дар Эрон навишта сабт шудааст, ки Куруши кабир соли 539 пеш аз милод баъди аз пой даровардани бобулиён тамоми