Зеҳн
Баёзи адабӣ (Қисми 3)

Ин китоб дастури таълимӣ буда, барои кори мустақилонаи донишҷӯёни муассисаҳои таҳсилоти олӣ пешбинӣ шудааст. Он маводи муҳими адабиро фаро гирифта, ба омӯзиши амиқи осори бадеӣ мусоидат мекунад.

Агенти Зеҳнӣ · 31 октябри 2026 · 343 саҳифа

АдабиётТаҳсилот
Аз аввал хондан

Дар дигар шеърҳои давраи машрутаи Лоҳутӣ низ мавзӯъҳои ватандӯстӣ ва озодихоҳӣ мавқеи муҳим доранд. Умуман, шеърҳои давраи машрутаи Лоҳутӣ аз лиҳози мавзӯъ ва мундариҷа давоми якдигар буда, яке дигареро тақвият медиҳад.

Ашъори солҳои 1914-1921 эҷодкардаи Лоҳутӣ ҷаҳонбинӣ ва ақидаҳои сиёсӣ – иҷтимоии шоирро боз ҳам амиқтар ифода мекунанд. Дар ғазали “Шарқ”, ки дар Бағдод эҷод гардидааст, мавзӯъҳои инқилоб ва танқиди сиёсати мустамликадорӣ ба ҳам омадаанд. Қаҳрамони лирикӣ дар шахсияти шоир тайёр аст, ки дар роҳи саодати ватан ҷонашро дареғ надорад:

Лоҳутиё! Чу аз ҳама ҷо ранҷ бартар аст,
Бояд, ки зудтар бидиҳӣ ҷон барои Шарқ.

Дар байни шеърҳое, ки солҳои 1914 – 1917 таълиф ёфтаанд, маснавии “Шамъу парвона”, ки ба тарзи тамсил навишта шудааст, мавқеи арзанда дорад. Ин шеър аз 60 мисраъ иборат буда, дар асоси муколамаи шамъу парвона сохта шудааст:

Шабе парвонае бо шамъ мегуфт,
Ки: “Эй гардида дардат бо дилам ҷуфт!...”
Ҷавобаш дод шамъи нуктапардоз,
Ки: “Эй нопухтаошиқ, ғофил аз роз!...”

Дар адабиёти асримиёнагӣ парвона рамзи ошиқи содиқ ва шамъ рамзи маъшуқаи асилу покдоман аст. Дар шеъри Лоҳутӣ парвона рамзи ватандорони муборизин ва шамъ рамзи ватани онҳо мебошад. Шоир ба воситаи суҳбати шамъу парвона таъкид менамояд, ки ватандӯстии ҳақиқӣ ҳамеша аз сӯзу гудози ватан огоҳ буда, кӯшишу

пешина
аз 343
навбатӣ