Зеҳн
Афсонаҳои даврони қадим

Китоб маҷмӯаи афсонаҳои қадими халқҳои гуногунро фаро гирифтааст, ки барои хонандагон пешбинӣ шудаанд. Дар он ривоятҳову достонҳои афсонавӣ бо сужаҳои ҷолиб нақл карда мешаванд.

Агенти Зеҳнӣ · 23 сентябри 2026 · 200 саҳифа

Афсона
Аз аввал хондан

Замин афтод. Ӯ санҷобро бардошта аз назар гузаронд. Санҷоб санҷоби ғайриоддӣ буд. Дар гарданаш хол дошт. Унгет опред ба миёнбандаш овехт. «Дар хона чӣ тавр санҷоб заданамро ҳикоя мекунам» — аз дил гузаронид ӯ. Ҳамин вақт аз қафояш овозе шунида шуд: «Дар ин ҷо чайла соз». Унгет дар ҷояш шах шуда монд. Овоз аз куҷо омад? Вале фурсати фикр кардан набуд. Ӯ даррав чайла сохт, ҳезум шикаст, барои шабгузаронӣ чуқурӣ канд, оташ даргиронд, дар пеши гулхан барои худаш шохҳои арча ва дар он тарафи гулхан шохҳои санавбар паҳн кард, дар ҷои худаш кундае шинонда онро бо шохҳоҷо пӯшонид. Сиҳ тез кард. Акнун санҷобро пӯст кандан даркор буд. Вай гуфт:
— Санҷоби ман, санҷоби зебои ман, чӣ тавр туро пӯст канам?
Ӯ санҷобро пӯст канда ба сиҳ кашид ва дар оташ ба бирён кардан сар кард. Ногоҳ садои тик-тик ба гӯшаш расид! Садои ғалакаи дар. Садо аз наздикии ҳарсанг меомад. Баъд овози зане шунида шуд:
— Самури ман, самури ман, ба назди ман биё, самур1.
Садои аккос шунида шуд. Он садо торафт наздиктар мешуд. Унгет аз ҷояш наҷунбида менишасту санҷобро бирён мекард. Вай мешунид, ки касе ба назди чайла омада, лижаҳояро мекушояд. Боз овози занона баланд шуд:
— Эй одам, ин ту будӣ, ки санҷобҷаи маро, ки дар дунёи равшан зиндагӣ мекард, зада куштӣ?
Унгет ҷавоб дод:
— Ҳа, ман куштам. Лижаҳоятро кушою даромада дар пеши оташ шин.
Қайгус ба чайла даромад. Зани ҷангалӣ пӯстини пӯсти самурӣ пӯшида буд. Вай дар рӯи шохҳои санавбар нишаст.
Унгет санҷобро ба се қисм бурида қисми қафояшро ба меҳмон дароз кард. Қайгус онро нагирифт. Унгет қисми пешашро дароз кард. Қайгус сар ҷунбонда рад кард. «Қисми мобайнаш танҳо қавурға аст, ба вай чӣ диҳам?» — фикр кард ӯ.

1 Самур ба зани ҷангалӣ ба ҷои саг хизмат мекунад.

пешина
аз 200
навбатӣ