• Ин гуна ҳикояҳои тайёр бисёр дорам, — гуфт ӯ бо табассум.

Дар боло аз хусуси «Садбарги зарин» сухан рафт. Ҳоло мехоҳам романи оламшумули Стендал «Сурх ва сиёҳ»-ро ба ёд орам. Боре Бахтиёр мусаввадаи тарҷумаи ин романро ба ман овард. Ростӣ, хондаму қоил шудам: забони равону шево, гирову равшан.

• Тарҷумаи олиҷаноб, — гуфтам ба ӯ.

• Ба ман бовар надоранд, чоп намекунанд, — гуфт бо хастахотирӣ. Ниҳоят тарҷумони номӣ Шамсӣ Собир муҳарририи тарҷумаи романро ба ӯҳда гирифт. Баъди чанд рӯз Шамсиака Бахтиёрро мебинаду табрик мекунад.

• Ҳангоми таҳрир устод Сотим Улуғзода омаданд, — мегӯяд Шамсӣ Собир. — Ман аз хусуси тарҷума ба он кас қисса кардам. Устод гуфтанд: «Чанд саҳифаашро хон». Мувофиқи майлу хоҳиши устод чанд саҳифа хондам. Гуфтанд: «Арзандаи чоп аст!»

Ҳамин тавр романи «Сурх ва сиёҳ» дар тарҷумаи Бахтиёр Муртазо (Ирфон, с. 1982) ба табъ расид ва ба хонандагон писанд афтод.

Ба Бахтиёр гуфтам:

• «Сафинаи Байкал» ба «Сафинаи Бахтиёр» табдил ёфтааст, сафинае, ки пур аз ҷустуҷӯҳо ва бозёфтҳост. Бигзор шинояш бардавом ва бехалал бошад.

Табассум карду гуфт:

• Тоҷикистон ҷойи сафинасаворӣ нест. Бояд нақбҳо канд, чун нақби Истиқлол.

Чӣ ҳам метавонистам бигӯям: то бод, чунин бодо!