Зеҳн
АСОСҲОИ НАЗАРИЯИ ИҚТИСОДИ ҶАҲОНӢ

Дастури таълимӣ асосҳои назарияи иқтисоди ҷаҳониро мавриди баррасӣ қарор додааст, аз ҷумла, назарияҳои рушди иқтисоди ҷаҳонӣ, тиҷортаи байналмилалӣ, ҳаракати сармоя ва қувваи корӣ, равандҳои ҳамгироӣ, фаромиллигардонӣ ва ҷаҳонишавӣ, асосҳои методологии таҳқиқот ва мушкилоти муосири итисодиёти ҷаҳон таҳлил гардидаанд.

Агенти Зеҳнӣ · 29 сентябри 2026 · 142 саҳифа

Иқтисодиёт
Аз аввал хондан

Ба якум ҷаҳони ширкатҳои калон, ки на танҳо бар нархҳо, хароҷот, технология, балки бар ҷомеа ва давлат низ қудрат доранд; ба дуюм ширкатҳои хурд, ҳунарҳои таназзулшаванда, соҳаи хизматрасонӣ ва ғайра, ки аз қудрат маҳрум мебошанд, гарчанде ки маркази арзишҳои доимии иқтисодӣ, фарҳангӣ, маънавӣ ва иҷтимоӣ мебошанд, дохил мешаванд. "Низоми банақшагирӣ"
барои талош барои тавсеаи бемаҳдуд ва беэътиноӣ ба манфиатҳои ҷамъиятӣ ҳамчун манбаи ноустуворӣ ва шиддат гирифтани зиддиятҳо маҳкум карда мешавад. Аз назарияи Арон ва махсусан Гэлбрейт барои иқтисоди ҷаҳонӣ чӣ хулоса баровардан мумкин аст? Як қатор ислоҳоти хусусӣ пешниҳод карда мешавад, ки давлатро аз зери ҳокимияти "низоми банақшагирӣ" берун оварда, онро ба хидмати бахши ғайриинҳисорӣ гузоранд, қобилияти рақобат ва афзоиши қобилияти хариди "низоми бозорӣ"-ро таъмин кунанд.
Назарияҳои ҷомеаи пас аз саноатӣ (постиндустриалӣ) Аввалин бояд консепсияи ҷамъияти пас аз саноатии сотсиологи амрикоӣ Даниэл Белл номида шавад, ки дар он масъалаи хусусиятҳои иқтисодии ҷомеа пас аз ба итмом расидани саноатикунонӣ гузошта шудааст.
Ҷамъияти постиндустриалӣ, ба андешаи Белл, бо панҷ аломат тавсиф карда мешавад: 1) гузариши иқтисодиёт аз истеҳсоли молҳо ба истеҳсоли хизматрасонӣ; 2) бартарии мутахассисон ва техникҳои касбӣ дар байни кормандони машғул; 3) нақши пешбари дониши назариявӣ; 4) ба назорати технология равона кардани муҳити техникӣ-иқтисодӣ; 5) таъмини раванди қабули қарорҳо бо технологияи нави "интеллектуалӣ".
Белл роҳи баромадро аз бӯҳрони "индустриализм" ҳам дар рушди "тамоюлҳои пас аз саноатӣ" ва ҳам дар бартараф кардани ҷудоии фарҳанг аз дин мебинад.

пешина
аз 142
навбатӣ