ба чашм кашанд, гавҳарақро аз он оби фуромада холис мегардонад ба шарте, ки иллат дар ҳолати сар-шавӣ бошад.

Сиёҳдонаро гарм карда ба сар гармбандӣ намоянд, зуқомро дафъ мекунад ва агар ба узвҳои дигар гарм-бандӣ кунанд, бодҳоро таҳлил медиҳад.

Сиёҳдонаро дар об ҷӯшонида, ба он об сирко омех-та, ин таркибро дар даҳан гардонанд, дарди дандон-ро, ки аз сардӣ бошад, таскин медиҳад.

Онро кӯфта, ба пеши сар гузошта банданд, назла-ҳои кӯҳнаро банд менамояд ва дарди сареро, ки са-бабаш хунукӣ бошад, басанда месозад, сӯрохи банд-шудаи биниро мекушояд; агар кӯфтаи онро бо сиркои хамр (винний уксус) ё бо сиркои ангури хамир сохта гузошта банданд, озахҳо, ҳоли рӯи пӯст, иллати пӯст-партой, дарди буғумҳо, доғи сафеди пӯст, пес, донача ва сибилаҳо, инчунин шукуфаи пӯстро дафъ мекунад; бо пешоби кӯдакон хамир карда гузошта банданд, ва-рамҳои сахт, озахҳо ва холро дафъ мегардонад.

Сиёҳдонаро кӯфта, бо оби тарбузи абӯҷаҳл (ҳан-зал)-и тару тоза сиришта, ба атрофи ноф бимоланд, кирми кадудонаро (солитёрро) бо қуввати тамом их-роҷ мекунад; бо сиби дарманаи тар даромехта бимо-ланд, кирмҳои даруни шикамро башаст ихроҷ мена-мояд.

Сиёҳдонаро махин ос карда, бо хуни кӯршабпарак ё бо хуни фароштурук ва ё бо хуни мори афъӣ даро-мехта бимоланд, доғи сафеди пӯстро дафъ мекунад; бо асал ва равған сиришта бимоланд, агар бачадон ҳангоми омадани ҳайз дард мекарда бошад, дарди онро шифо мебахшад; бо равғани гулисурх сиришта бимоланд, кӯтурро хоҳ тар бошад ва хоҳ хушк, шифо мебахшад.

Сӯхтаи онро бо мумравғане, ки аз муми занбӯри асал ва равғани савсан тартиб дода ё дар равғани хино гудохта бошанд, даромехта гузошта банданд, сари калро сиҳат мекунад, рехтани мӯйро манъ ме-намояд ва дар сари кал мӯйро мерӯёнад — барои ин кор батакрор бояд гузошта банданд.

Сиёҳдонаро андак бирён карда, кӯфта, бо гулоб хамир сохта гузошта банданд, захмҳои савдовии соки поро дафъ мекунад; бо пешоби кӯдакон хамир карда гузошта банданд, решҳои сарро, ки рутубаташон монанди