Зеҳн
Оташ дар хонаи қадим

Китоби мазкур асари бадеӣ буда, романи нависанда Мирзонасриддинро дар бар мегирад. Дар он рӯйдодҳои муҳими зиндагӣ ва таассуроти таърихӣ ба риштаи тасвир кашида шудаанд.

Агенти Зеҳнӣ · 12 октябри 2026 · 613 саҳифа

ҚиссаАдабиёт
Аз аввал хондан

Аз колхоз ду нафар рафта гуфтаанд, ки ҳама молу замини деҳа ба колхоз гузаштаасту моли шумо ҳам минбаъд моли колхоз ҳисоб меёбад. Гӯсфандҳору шумурдаю ҳуҷҷат карда омадаанд. Боз гап-ғап будааст, ки ними хонаашро мегирифтаанд. Майлаш, гиранд... Замона чунин шуд, чизу чораи мардуми дороро мегиранд. Аз дастамон чизе намеояд. Фақат дар ивазаш монанд, ки боқии умрамро бе таҳдиду таҳқир дар назди фарзанданам гузаронам. Ба Анвар кордор нашаванд. Ба духтари калонӣ — Моҳрухсор кадом комсомол хостгор шудааст. Кадом рӯзе дар боғ Гулрӯ нӯги гапро кушод. Вале нагуфт, ки он комсомолбача кӣ будааст. Дилпур ки нест, истиҳола кард.

Қариби нимрӯзӣ бригадир Обид ҳамроҳи Раҷаб омад. Раҷаб монду Обид даравгарони замини деҳаро хабаргирӣ рафт. Обид Нуралиро диду кордор нашуд, раҳмат ба вай. Ӯро ҳамин сол бригадир интихоб кардаанд. Сангов дар маҷлис Тошро пешниҳод кардааст, ки мардум намонда, Обид марди басалоҳ гуфта, ӯро бригадир интихоб кардаанд.

Дар андак муддат гандуми пеши Нуралӣ хеле дарвида шуд. Калон нестанд. Лекин тарзе қабза доштаю дос зада меравад ва дарзаро мебардорад, ки як банди калон мешавад. Дар гандумдаравӣ ба Нуралӣ фақат Олимбой ва писараш Азизбек баробар шуда метавонист. Он мӯйсафеди бечораро бо пои чӯлоқ ба муддати даҳ сол бадарға карданд. Ҳоло дар ким-куҷои Қазоқистон будааст. Ин ба ивази меҳнат кардану хонаю дари зебо сохтанаш.

Атрофиён ба таҳсин ба даравгарии Нуралӣ менигаранд. Вале ҳангоми чоштхӯрӣ ки шуд, боз ҷудо шуданд. Як қисм дар сояи бедҳои лаби чӯйбор давра карданд. Нуралӣ низ рӯярӯро дар сойи паҳлӯи заминҳо шушта, пас гашту ду нафар келинчакҳоро дид. Сару рӯю либосаш аз арақ шип-шилта тар шудааст. Яке худро шиносонд: «Амак, ман духтари амаки Каромат, келини хешатон — Мирзошариф.

— Эҳ-а, ту оилаи Солеҳҷон. Охир, чӣ қадар вақт гузашт... Худованд ба шумоён бахт диҳад, духтарам.

Нуралӣ қадам заду фикр кард, ки дар байни халқ ин гуна келинҳоро ба ҳироҷи як мамлакат меарзад мегӯянд. Онҳо бояд ду-се сол ҳаловати шаҳу арӯсиро бинанд. Қусури ҷудой бароранд. Аз рӯи ҳамдигар сер шаванд. На ин ки Одина барин заннадидаҳо пеш-пеш карда оварда ба гандумдарав андозанд. Келини худи Нуралӣ ҳам ҳамин ҳолатро дорад. Аз рӯи мудом рангаш кандагӣ.

Нуралӣ нони гандум ва мағзу мавизи овардаашро болои дастархони умум гузошт. Анвар чойҷӯши падарро гирифта лаби олов рафт.

Остону Одина дар давра Нуралиро диданду поёнтар рафта алоҳида нишастанд. Тошу Қодир ва чанд нафари дигар низ лаби нонашонро гирифта хеста аз назди онҳо рафтанд. Комсомолон хестанд: Ашӯр нимшӯҳию нимҷиддӣ ғурингил: «Ҳамроҳашон наравем, дар давраҳо таънаамон мекунанд». Боқимондаҳо ҳам даст шушта, назди онҳо мерафтанд. Дар давра Мирзошарифу Умарбек монданд. Каромат рӯй шуштаю аз дур ба давраҳо зеҳн монда назди онҳо омад.

Нуралӣ ба алам табассум кард. «Ман, ки омадам, як-як хестанд».

— Гум шуданашон хуб аст, — гуфт Мирзошариф. — Дар бӯи пойҳошон дилатон беҳузур мешуд.

пешина
аз 613
навбатӣ