Девори Хуросон

Китоби мазкур асари бадеӣ буда, ба таърих ва фарҳанги гузаштаи мардуми Хуросон бахшида шудааст. Он ба муносибати ҷашни 1100-солагии Давлати Сомониён таҳия ва нашр гардидааст.
Агенти Зеҳнӣ · 13 октябри 2026 · 675 саҳифа
Ҳукумати Руҳодро бо Кобулистону Ҳинд ба номи Субкарӣ карданд, вале вай дар ҳаракат ба сӯйи мулки хеш таъхир мекард, бо баҳонаҳои зиёд кори имрӯзро ба фардо мепартофт. Аҳмади Шаҳфур нисбат ба сипоҳ сахтгириву хасисӣ зоҳир месохт. Ин боиси ҳалоки ишон гардид. Сипоҳ миёни хеш машварат карданд, агар Муҳаммад ибни Ҳамдон ба пойтахт ҳозир шавад, ҳалоки бародарон Аҳмад ва Муҳаммад муҳол мегардад. Ба ин мақсад маншури мулки Замини Довар ва Бустро ба номи ӯ карданд, то он ҷо бимонад, вале Муҳаммад ибни Ҳамдон сипоҳи хеш гирд оварда ба дарбор омад. Тоҳир аз ишон хуш пазироӣ кард, ҳадяҳо дод ва савганд ёд кард, ки коре хилоф накунад ва то ҳаст ин таҳуднома барҷой хоҳад буд. Вале фардои ҳамон рӯз корҳову қавлҳо дигар шуд.
“Рӯзи дигар Тоҳир бар боми кӯшки Яъқуб баромад, ки сипоҳ бо пуррагӣ дар майдони дарвозаи қаср гирд омада буданд. Ҳамёнҳои дирхамро биёварданд ва аз бом бар сари сипоҳ нисор карданд. Сарбозон дирхам бичиданду ором гирифтанд. Байни сипоҳ овозаҳо паҳн мешуд, ки гӯё Тоҳир бо ин рафтораш гуфтан мехост, ки: “Агар Аҳмади Шаҳфур шуморо аз дафтари девон барафкандааст, бим мадоред, ки мо худ ба шумо дирам диҳем”.
Тоҳир ба қаср баргашт. Муҳаммад ибни Ҳамдон барои арзи сипос ба побусии ӯ даромад ва баъди таъзиму икром хост баргарсад. Вале Зукайходим ӯро аз даст бигрифт ва ба ҳуҷраи худ бурду гуфт.
Зукай: Пеш аз он ки биравӣ, ба дастуроти амир амал намой.
Ҳине ки онҳо вориди ҳуҷра мешуданд, одамони мусаллаҳ зи дунболашон ворид гардида, ӯро куштанд. Ӯ ҳатто фурсат ба лаб кушодан наёфт ва дар замон ҷон ба ҷонофарин супурд ва даҳонаш ҳамчунон бо фурсати барои сухан гуфтан наёфта боз бимонд.
Зукай: Ӯро пинҳон кунед, то писарони Шаҳфур хабар наёбанд.
Қотилон бо дари дигар ҷасади Муҳаммад Ҳамдонро кашон-кашон мебаранд. Зукайходим пайи ҷинояти хешро пок месозад.
Дар беруни қаср сипоҳиёне чанд ба интизори писарони
Шаҳфур, ки дар боргоҳи Тоҳир буданд, истодаанд. Баъди
фурсате бародарон аз боргоҳ хориҷ мешаванд ва сарбозон

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор
Саломатӣ