Девори Хуросон

Китоби мазкур асари бадеӣ буда, ба таърих ва фарҳанги гузаштаи мардуми Хуросон бахшида шудааст. Он ба муносибати ҷашни 1100-солагии Давлати Сомониён таҳия ва нашр гардидааст.
Агенти Зеҳнӣ · 13 октябри 2026 · 675 саҳифа
Аъробие чанд марди бухориро бо хорӣ ба дасту пояш санг баста ба рӯд мепартоянд. Марди дигаре аз миёни асирон сар мекашад:
- Шумо хилофи тааҳҳуди хеш амал мекунед. Мо асир нестем ё ғанимат. Мо озодагонем, ки ба тарав гирифта шудаем.
Зайёд (механдад): Бо ҳар кӣ ба тақдираш тан дар намедиҳад, чунин рафтор хоҳад шуд.
Мардум мешӯранд. Миёни озодагону аъроб ҷанг дармегирад. Ҷанги силоҳдорон бо мардуми бесилоҳ. Сарбозони араб бераҳмона шӯришро пахш мекунанд. Соҳили дарё аз хуни бегуноҳи озодмардон гулгун мешавад. Сурхии шафақ бар рӯйи оби рӯд месеҷад ва дарёро хунолуд месозад. Ва мардони асил ба дарё ғарк мешаванд ва мурдаҳояшон дар соҳили дарё бесоҳиб мемонад. Ва аз дурҳо садои каргасҳову мурдорхорҳо ба гӯш мерасад.
Ва амир Исмоил ба дарёи хунолуд ғарк мешавад.
Ва зане бо фарёди ҷонгудозе аз паси асирон медавад. Бод мӯю пероҳанашро парешон мекунад.
Ва марде, паҳлавоне бо шамшери охта аз даруни оби ғализу хунолуди рӯдхона сар мекашад. Ва шамшери ӯ чун зоиқае дар осмони тираву абролуд медурахшад.
Ва овозе чун тундар уфуқҳоро меларзонад:
- Ку Рустаме?!!
Амир Исмоил такон мехӯрад, ба талвоса бедор мешавад ва ба шаст аз ҷояш парида мехезад. Араки хунуне баданашро тар карда буд. Ва тахтапушташ аз дард месӯхт. Ва аз шақиқааш хун метаровид. Ва панҷаҳои дасту пояш карахт буд. Шаҳбону ҳам бедор мешавад ва авзои амир Исмоилро дида ба ваҳшат меафтад.
Шаҳбону: Амирам!... Худовандо! Ин чӣ ҳол аст?!!
Амир Исмоил: Бонуи ман, ором шавед, гӯё ман хоб дидаам... Оре, хоб дидаам...
Шаҳбону ба назди Исмоил меояд ва аз ду дастони ӯ мегирад ва боз ваҳшаташ меафзояд.
Шаҳбону: Хок бар сари ман, чӣ хобе?! Аз чакқаҳои шоҳам хун меравад? Дастҳояшон сард аст?! Ин чӣ пай аст? Худоё!
Шаҳбону пайи хундамидаи дастони амир Исмоилро мемолад. Амир ба дард нолиш мекунад.
Амир Исмоил: Бонуи азиз, ором шавед...

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор
Саломатӣ
Дунё