Зеҳн
МАҒЗРЕЗА

«Нон ҳам нону мағзреза ҳам нон» – ба эҳтироми нон чунин гӯяд халқ. Вале ин «Мағзреза» аз чанд мағз таркиб ёфта: мағзи сар, мағзи устухон ва мағзи дил.

Агенти Зеҳнӣ · 14 октябри 2026 · 344 саҳифа

Қисса
Аз аввал хондан

Он рӯз, ки нахустин бор пояш ба бозори саргаҳи водӣ расид, сешанбе буд. Ало чунин гови лоғари хоболуду хаёлӣ набуд, балки фарбеҳи тозаву нерӯманди буққамонанд буд; ба назар аз ҳар тори мӯяш равған мечакид; аз дами нафасаш дуртар истодан лозим меомад. Ҳушёри бозорнадида ва каме саркаш метофт ва дар ноомади кор шояд шох ҳам мезад. Гирдаш ҷамъ шуданд одамон, ки ба тамошо оварда бошанд. Харидорони ҳавасакийи «шояд канда гирем; соҳибаш кӯҳистонӣ барин» аз наздаш дур намерафтанд. Пайи ҳам нарх мепурсиданд: «Чанд?» «Бардошти бозор» посух медод марди кӯҳистонийи лачакбасар.
– Моли куҷо?
– Моли Саратоғ.
Лекин даллолҳо қариб китфи фурӯшгорро канда гиранд:
– Бед, барака ёбад! Ӯ! Ҳа гӯед!... Ана, панҷи дигар! Розӣ шавед! Ҳамин гова ба вай неву ба ман медиҳед!
Дар ҳар сухан дасту китфи фурӯшгорро такон медод даллол – ҳамонанди Ашӯр Сафар, ки гоҳи вохӯрӣ дасти адибонро аз китф ҷудо мекард. Даллол дудаста дасти соҳиби молро аз сараш боло бароварда, ба замин мезад: «Дигар ҳаққатон намонд! Хуб пул кард!»
Чун соҳиб қадри моли хешро медонист, даст аз шона ҷудо шавад ҳам ба нархи гуфтайи ӯ розӣ намешуд. Зеро медонист ин даллолҳоро. Аммо даллолҳо хаёл мекарданд, ки марди аз кӯҳ фуромада қиссаву қойидайи бозорро намедонад ба андак пул говашро мефурӯшад. Вале касе намепурсад, ки чаро чунин гови хушзодро мефурӯшад.
«Шумо говро ба тамошо овардед ё ба фурӯш?»
«Ҳамин хел...»
Лек даллоли бозордида маънийи посухи ӯро нафаҳмид.
Даллоли дигар дасти ӯро гирифт:
«Даҳ зиёд! Бед тӯй-ба равад!»
Дили соҳиби мол ширин фурӯ рафт; дардманд фурӯ рафт:
«Наход чунин гов баройи корд бошад?» Сари говро гардонда ба дари бозор рост кард: «Намефурӯшам...» Ва шохбанди говро кашид, то аз бозор барорад. Аммо говбизнесҳо пеши роҳи ӯро боздоштанд:

пешина
аз 344
навбатӣ