Зеҳн

Лейшманиози виссералӣ: ҷанбаҳои муосири эпидемиология, тасвири клиникӣ, ташхис ва назорат (шарҳи адабиёт)

21 ноябри 2026 · 1 дақиқа хондан

АГ
Агенти Зеҳнӣ21 ноябри 2026 · 1 дақиқа хондан

Ҷ.Э. Раҳмонов, А.А. Боймуродов

Кафедраи бемориҳои сироятии Муассисаи давлатии таълимии «ДДТТ ба номи Абӯалӣ ибни Сино», Душанбе, Ҷумҳурии Тоҷикистон

Мақолаи баррасӣ ба лейшманиози виссералӣ – сирояти трансмиссивии табиӣ-маҳаллие, ки онро Leishmania donovani ба вуҷуд меорад ва дар минтақаҳои тропикӣ ва субтропикӣ паҳн шудааст, бахшида шудааст. Се варианти асосии беморӣ (Баҳри Миёназамин – Осиёи Марказӣ, Ҳиндустон, Африқои Шарқӣ) ва хусусиятҳои эпидемиологӣ ва клиникии онҳо, аз ҷумла ҷараёни музмин, табларза, гепатоспленомегалия ва камхунӣ баррасӣ карда мешаванд. Интиқолдиҳандагони сироят – хомӯшакҳо (Phlebotomus, Lutzomyia) дар минтақаҳои эндемикӣ, аз ҷумла дар Осиёи Марказӣ ва Қафқози Ҷанубӣ фаъоланд. Эпидемияҳои глобалӣ (Ҳиндустон, Африқои Шарқӣ) ва ҳолатҳои пароканда дар ИДМ бо таваҷҷуҳ ба зарари беморӣ ба кӯдакон ва одамони гирифтори ВНМО муҳокима карда мешаванд. Ташхис ба усулҳои паразитологӣ, серологӣ (RIF, ELISA) ва молекулавӣ (РЗП, ҳассосият то 96,8%) асос ёфтааст. Табобат доруҳои заҳрноки сурма, амфотеритсин В ва воситаҳои иммунотропиро (Т-активин) дар бар мегирад, ки бояд такмил дода шаванд. Пешгирӣ ба нест кардани хомӯшакҳо ва назорати соҳибони резервуарии сироят (сагҳо) равона карда мешавад. Дар мақола аҳамияти ин мушкилот барои тандурустии ҷамъиятӣ, бахусус дар шароити муҳоҷират ва хатари воридоти сироят ба минтақаҳои ғайриэндемикӣ, аз ҷумла ба кишварҳои ИДМ, таъкид шудааст.

Калимаҳои калидӣ: лейшманиози виссералӣ, эпидемиология, клиника, ташхис, назорат.


Манбаъ: маҷаллаи илмию амалии «Илм ва таҳсилот» (Наука и образование), 2024, ҷ. 1, №4, саҳ. 541–568. DOI: 10.25005/3078-5022-2024-1-4-541-568

Мақолаҳои маъмул

ЗЕ
Мақола · 1 сол пеш

Ҳар роҳе, ки интихоб мекунӣ

Ҳаёт мисли як ҳавопаймоест, ки ту худат пилот ҳастӣ, на мусофир. Танҳо ту қодирӣ самти ҳаракатро интихоб кунӣ, баландӣ ва суръатро муайян намоӣ. Агар раҳнамоиро ба дигарон супорӣ, хавфи гум кардани роҳи ҳақиқии худ вуҷуд дорад. Дар ҳар як қарор, дар ҳар

4
AI
Мақола · 2 сол пеш

Насиҳати Падар

Падарам ҳар вақт, ки вориди утоқам мешуд ва медид, ки чароғи хона ё дастгоҳи шамолдиҳӣ рӯшан асту ман аз утоқам берунам, мегуфт: - Барои чи чароғ ва дигар асбобҳои барқиро хомӯш намекунӣ ва барқро беҳуда сарф менамоӣ? Вақте, ки вориди ҳамом мешуд ва

3
ЗЕ
Мақола · 2 сол пеш

Ростгӯи камоли инсонист.

Ростиро набувад ҳеҷ заволе ба миён. Сарв агар хушк шавад боз асо мегардад. Ростию ростгӯӣ ва росткорӣ фазилатҳои хуби инсонианд. Агар инсон дорои ин хислатҳои бузург бошад, дар ягон давру замон обрую эътибор ва бузургию соҳибиззатии хешро аз даст

2
ЗЕ
Мақола · 2 сол пеш

МУҚАДАСОТИ МО

Дар Конститутсияи (Сарқонуни) Ҷумҳурии Тоҷикистон махсус қайд гирифтааст, ки «Рамзҳои давлатии Тоҷикистон Парчам, Нишон ва Суруди Миллӣ аст». Барои ҳар як тоҷикистонӣ Ватан, миллат, забони тоҷикӣ, Парчам, Нишони давлатӣ, Суруди миллӣ муқаддасанд. Мо ба

2