Зеҳн
ОРИФНОМА

Дар китоби нави Мақсуд Ориф “Орифнома” масъалаҳои мубрами ахлоқии ҷомеаи имрӯз бо такя ба фармудаҳои Қуръони карим ва Ҳадисҳои Паёмбари акрам Муҳаммад (с.а.в) дар шакли назму наср шарҳу тавзеҳ шудаанд, ки барои дарки воқеии талаботи дини мубини ислом ва дур будан аз ҳар гуна хурофоту таассубот дорои аҳаммият мебошад. Китоб дар ду ҷилд омода шудааст. Инак, ҷилди якумро пазиро бошед.

Агенти Зеҳнӣ · 28 сентябри 2026 · 175 саҳифа

Шеър
Аз аввал хондан

Ҳар ки шуд халқ аз руҳи ман, аз ман аст,
Ҳолате, ки ӯ кашад, андар ман аст.
Гар шавад шод, мешавам хушнуд ман,
Гар шавад ғамгин, шавам бе худ ман.
Гар набинад ӯ маро, ман рӯзу шаб,
Назди болинаш нишинам, рӯ ба лаб.
Гар кашад оҳ, мекашам низ ман оҳ,
Не ба шарму қудрату не иштибоҳ.
Оҳи ӯ оҳи ман асту ман кашам,
Талхии дарду давошро ман чашам...
Қиссаи ин марди олим шуд дароз,
Гар Худо хоҳад, бигӯям он боз.
Инак, андар тақвият бар он қисос,
Иқтибос низ мекунам бо ихтисос.
Аз ҳадиси Мустафо орам ҳарф,
То шавад бо об пур ин холӣ зарф.
...

Дар ривоят омадааст, ки Расули акрам, Муҳаммад (с.а.в.) чунин фармудааст: “...
атъиму ал-ҷоиъа ваъуду ал-мариза”, яъне, дӯстам, “... гуруснаро ғизо бидиҳед ва беморро аёдат кунед”.

Хеле ҳадиси нек, ки аз суннати Паёмбари акрам (с.а.в.) аст, дӯстам, ки ҳар шахсе ки худро аз уммати Паёмбар (с.а.в.) меҳисобад ва аз бандаи ҳалими Худованди карим, ӯ пас ин васиятро риоя бикунад, то савоби он беандозаву аз рӯи фармони Ҳақ, субҳонаҳу ва таъолост, ки таъом доданро бар мискинон ҷоиз медонад ва ба он амр мекунад.

Баргирифта аз чанд мисраи болои банда, оид ба “... аз ману андар ман аст”, кофист, ки дар яке аз Оятҳои карима, Худованди бузург чунин фармудааст: “...
мин руҳӣ”, яъне, он ҷоне, ки бар қолаби инсон дам додаанд, аз руҳи ман аст, ки нишона аз қисмату амонати Худованд будани руҳ будааст ва ҳар он ҳолате, ки инсон мекашад, хоҳ дар шодмонӣ ва ё хоҳ дар ғаму ғусса, Худованд аз он бохабар аст.

Пас, вақте ки мегӯяд “... мариз будам”, аслан мазмуни онро надорад, ки Худованд мариз аст, чунки, ӯ мариз набуду несту нахоҳад гашт, вале аз ҳамдардии вай бо бандааш, ки аслан мариз аст, ҳикоят мекунад.

Бояд онро дарк кард, ки дар вақти маризӣ ва ё ночорӣ ва гуруснагӣ ва ё дигар офоту санҷиш, ҳар кас беҳтар аз ҳарвақта бо Худованд наздиктар мегардад, бо ӯ суҳбатҳо оид ба гузаштаи рӯзаш дар хаёли худ меорояд, аз кардаву нокардааш хулосаҳо мебардорад, аз нек ёд мекунад ва аз кори бадаш, ба тавбакунӣ медарояд ва ҳоказо. Яъне, ана дар ҳамин ҳолатҳо, Худованд бештар бо ӯст ва дарди ӯро низ ҳис мекунад.

пешина
аз 175
навбатӣ