УМРИ ДАРОЗИ АРЧА

Аммо...
Ҳеҷ суде набуд. Талошу пархоши ҷуфти ҷавон зуд-зуд идома меёфт.
Писарак ҳайрон мемонд.
Чунки вай он зани зеборо, ки баъзан дар хонааш аввал фарёд зада, пас дуру дароз мегирист, дар кўча, ё дар саҳни ҳавлӣ хушу хурсанд медид. Қомати на пасту на баландаш нозук, гесувони марғуладораш атрогин, чеҳраи бенуқсаш хандон. Чашмонаш...
Лекин чашмони сиёҳи чоҳ барин амиқ ва бо вуҷуди кўшишҳои зан ғамандудаш саропои писаракро ҳар дафъа ба як меҳри бехалал навозиш мекарданд.
Барои чӣ?
Вай худаш надониста, соҳиби он чашмони бодомиро инак дўст медошг.
Шабҳо ғарқи обу арақ гардида, қариб ҳазён гуфта, қомати ниҳолу гесувони хушбўяшро хоб медид. Рўзҳо аксаран дар пеши тиреза истода, дар банди риққат раҳ мепоид. Ва тез-тез гиряаш меомад.
Бале...
Худ бехабар, писарак ба вай дил баста буд!
Ва ҳар қадар он занро дўст дорад, шавҳарашро ҳамон қадар бад медид. Ба тамоми ҳастиаш мехост, ки ўро ҷазои сазовор диҳад. Барои зан, барои ашки талху чашмони мудом ғамгинаш...
Як рўз, ҳангоме дар хона танҳо монда, аз тиреза хаёлманд боз ба берун менигарист, нохост назари писарак ба мард афтид, ки ҳар ду даст ба пушт, лапон-лапон ба раҳрави пеши иморат наздик мешуд.
Дили писарак, гўё ба он нештар зада бошанд, сахт тапид.
Ва ў...
Тохта ба ошхона рафту ним сатил барин шушкиро оварда, аз тирезаи як табақааш кушода рост ба сари мард рехт.
Вай дод гуфта, ба боло нигарист.
Писарак паллаи тирезаро зуд маҳкам карду дам ба дарун гирифта, ноҷунбон нишаст.
Пас аз дақақае мард:
– Кушо, лаънатӣ, кушо!.. – гўён дари хонаи онҳоро думушта кўфт.
Вале писарак, дар ҳолате ки аз ғояти тарс дили афгораш дар қафаси сина қариб метаркид, дарро накушод.
Бегоҳи ҳамон рўз мард – вай яқин каме ором шуда буд – ба падару модараш шикоят кард.
Ва писарак дар ҳузури ў гап шунида, танбеҳ гирифта, аламаш зиёда гардиду:
– Ин кас одами ганда. Ганда, ганда... – гуфта, ба чашмонаш ашк давид.
Пас дартоз ба хонаи дигар гузашт ва худро ба рўи ҷогаҳ партофта, оби дидааш шашқатор, болинро сахт газид, ки фиғонаш набарояд...
Як пагоҳ боз чироси зан баланд гардид.
Шавҳараш боз ҳам зишт мегуфт, ўро боз ҳақорат мекард; дар чанги садои гўшхарош боз зарфе шикаст.
Ва баъд...
Аз нав хомўшӣ ба миён омад.
Писарак дар пеши тиреза музтариб истода, ноилоҷ ва талх мегирист.
Рўзи истироҳат буд он рўз. Падару модараш ҳамроҳи амаки меҳрубони вай, ки шаби гузашта бисёр хурсанд ба шаҳр омад – то писаракро дар айёми таътил ба деҳаи дурдасти қўҳистон, ба назди бобояш барад... – соате қабл аз паи бозорӣ рафтаанд.
...Писарак аз тиреза дур нашуда, ба ҳоли зан ашк мерехт; ба ҳоли худаш ҳам. Панҷаи дастаконаш гиреҳ, дили қўчакаш моломоли дард...
Мегиристу мегирист.
Тахмин понздаҳ-бист дақиқа пас зан ба рўи ҳавлӣ баромада, фурсате беҳаракат истод. Баъд рафта... ба хараки зери маҷнунбед нишаст. Инак чеҳраи зебояш хандон набуд. Гесувонаш кушода ва парешон; китфонаш саҳл меларзиданд. Ба пеши пояш назар дўхта, вай дар муҳити навдаҳои ба мисли худаш ғамгин ва сархами маҷнунбед...
Пакару озурда менишаст; рўймолчаи дар дасташ ғиҷимро ҳар замон ба чашмонаш мебурд.

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор
Саломатӣ
Дунё