Зеҳн
Самаки айёр

Дар ин китоб намунаҳои беҳтарини насри бадеии классикӣ ва осори ривоятии форсу тоҷик гирд оварда шудаанд. Маҷмӯа ба хонандагон имкон медиҳад, ки бо осори гаронбаҳои адабиёти пешин ошно гарданд.

Агенти Зеҳнӣ · 25 октябри 2026 · 290 саҳифа

Адабиёт
Аз аввал хондан

Фаррухрӯз гуфт:
— Ба хоки пои Марзбоншоҳ, ки дар майдон наравӣ, то ман биравам ва он чӣ бошад, ҷавоби душман боздиҳам. Пас, агар банда кушта шавад, шоҳ донаду майдондорӣ.
Ин бигуфт ва асб дар майдон ҷаҳонид ва пеши Қатрон омад ва бонги ниҳеб бар вай зад. Гуфт:
— Эй фурӯмоя, чун туе бошад, ки Хуршедшоҳро ба ҷанг хонад? Биёвар, то аз мардӣ чӣ дорӣ?

Қатрон чун Фаррухрӯзро бидид, гуфт:
— Куҷо шуд Самак, то нагузорад, ки мо ҷанг кунем, ки ман хастаам, агарчи нахоҳам, ки ӯро бибинам, бад-он чӣ бо ман кардааст. Аммо ҳеҷ ранҷе нест.

Пеши Фаррухрӯз бозомад ва бонги ниҳеб бар вай зад ва гуфт:
— Ҳайҳот, ҳайҳот, на чунон омад, ки гумони шумо буд. Пиндоштед, ки моро асир кардеду кор тамом шуд ва касе набошад, ки ҷавоби кори шумо боздиҳад? Мардии шумо ин буд, ки касе дар майдон бигирифтед ба макру ҳилат. Ман маст ва дар хоб, ки зане бечора паҳлавони мастро хуфта дарбинад, тавонад овардан. Биёвар, то чӣ дорӣ!

Фаррухрӯз найза аз ҷой барканд ва ба найзаи Қатрон афканд ва бо найза бо ҳам чунон бикӯшиданд, ки найза дар дасти эшон чун хилоли фаррошон гашт ва зиреҳҳо чок шуд. Бар якдигар зафар наёфтанд. Пас, даст ба найза ва камон бурданд ва чанд чӯба тир бар ҳам андохтанд, ки шахсҳои эшон чун мурғи биёбонӣ шуд. Инони асбон баркашиданд ва бар ҷой бидоштанд, ки шаб наздик расида буд. Қатрон гуфт:
— Эй паҳлавон, то ман пой дар рикоби мардӣ кардам, аз ту мардонатар надидам. Шод бош, эй Фаррухрӯз, ки бо ман пой нек доштӣ. Акнун дергоҳ аст. Бирав, то бозгардем.

Фаррухрӯз гуфт:
— Фармон турост. Фардо боз пасоем.

Қатрон гуфт:
— Агар рост мегӯӣ, даст ба ман деҳ, то аҳд бикунем, ки боз пасоем.

Фаррухрӯз гуфт:
— Сухани мардон яке бошад. Ҳоҷат ба аҳду паймон нест.

Ҳар ду бозгаштанд ва аз ҳар ду ҷониб табли осоиш бизаданд. Сипоҳ рӯй ба осоиш ниҳоданд. Қизилмалик дарҳол

пешина
аз 290
навбатӣ