гузашт. Пас аз даҳ соли таҳкими қудрат дар Варорӯд, вақте ки Бухоро зери ҳукмронии онҳо буд (соли 874), кӯшишҳои ӯ дар Бағдод ба назар мерасиданд. Соли 875 Наср Сомонӣ аз халифа Мӯътамид барои идораи тамоми Варорӯд иҷозатнома гирифт.
Аз ҳамин даврон марҳилаи шукуфоии ҳукмронии даҳ амири сулолаи Сомониён оғоз меёбад, зеро он натанҳо диққати халифаҳои Бағдод, балки тамоми ҷаҳони мусулмонро ба худ ҷалб кард, ки он замон дар авҷи шукӯҳи олам буд.
Хидмати асосии амири якуми тамоми Варорӯд Наср дар он аст, ки сарфи назар аз равандҳои марказгурез дар давлат, ки мақоми ниммустақил (аз хилофат) дошт, ба ӯ муяссар шуд, ки амали падари худро дар ҷамъкунӣ ва нигоҳ доштани заминҳои Варорӯд идома диҳад. Сулҳи дарозмуддат ва набудани ҳуҷуми беруна боиси оғози шукуфоии иҷтимоию иқтисодӣ ва мутаносибан болоравии фарҳанги ин қисмати шарқии ҷаҳони ислом гардид. Дар ин таҳкурсии мустаҳкам, дар тӯли зиёда аз сад сол ташаккул ва сайқал додани стратегияи бузурги Сомониён сурат гирифт, ки натанҳо барои ҷаҳони ислом, балки барои тамоми инсоният кушода буд, ки то имрӯз пурра ошкор ва таҳқиқ нашудааст.
2.Амир Исмоили Сомонӣ (с. 892- 907). Амир Исмоил бародари амир Наср баҳори соли 849 дар Фарғона (ё Уструшан), дар макони ҳукмронии падараш ба дунё омадааст, ки эҳтимол дар он ҷо ба воя расидааст. Пас аз марги падараш дар соли 864, ӯ шояд ба тарбияи бародари калониаш Наср гузашт, ки минбаъд роҳбарӣ ба хонадон ва ҳукмронии мамлакат буд. Соли 874 бахт ба рӯи Исмоили 25-сола хандид, вақте ки бухороиҳо аз муноқишаҳои дохилӣ ва тез-тез иваз шудани ҳукумат дар шаҳр хаста шуда буданд, барои намояндаи худро барои идоракунии