10.Исмоили II (Абу Иброҳими ал-Мунтасир) Сомонӣ (с.1000- 1005). Ин бародари амири охирин аз хонадони Сомониён ба тахти ин сулолаи пурҷалол нанишаста буд, вале бо шамшер дар даст беш аз панҷ сол барои барқарор кардани салтанати худ кӯшиш дошт. Дар ин саъй ба ӯ муяссар шуд, ки ба баъзе муваффақиятҳо, ба монанди шикасти лашкари Қарахониён ва ҳатто озод кардани Бухоро ноил гардад. Пас аз он, вай аз ҷониби нерӯҳои асосии ин сулолаи нав торумор шуд ва ба соҳили рости Амударё пас гашт ва дар он ҷо мехост барои идомаи мубориза барои мероси Сомониён нерӯе ҷамъ кунад, аммо хиёнаткорона аз ҷониби раҳбари яке аз қабилаҳои араб дар наздикии Марв кушта шуд.
Аҷибаш он аст, ки ин охирин намояндаи сулолаи шарафманди Сомониён дар вақти фориғ аз ҷангҳо ва задухӯрдҳои зиёде бо душманон шеър эҷод мекард, ки хушбахтона, то ба мо расидаанд:
Гӯянд маро чун салаби хуб насозӣ Маъвогаҳи ороставу фарши мулавван?
Бо наъраи гурдон чӣ кунам лаҳни муғаннӣ?
Бо пӯяи аспон чӣ кунам мачлиси гулшан?
ҷӯши майу нӯши лаби сокӣ ба чӣ кор аст?
ҷӯшидани хун бояд бар ғайбаву бар ҷавшан.
Асп асту силоҳ аст маро базмгаҳу боғ, Тир асту камон аст маро лолаву савсан.
Бо даргузашти ин намояндаи далер ва равшанфикр аз амирони шарафманди Сомониён, ин хонадони ҳоким аз ҳаёти фаъоли ҷамъиятию сиёсӣ барканор гардид, намояндагони онҳо, ки аз сиёсати бузург дур буданд, дар тӯли асрҳои зиёд дар қатори дигар сокинони Варорӯд аз мероси бузурги онҳо бархурдор буданд.
Чун асари «Таварих-и гузида-йи нусрат-номе», ки муаллифаш номаълум, ки баъзе аз муҳаққиқон онро ба Муҳаммад Шайбонихон,