Зеҳн
Фарҳанги истилоҳоти забоншинос

Агенти Зеҳнӣ · 2 ноябри 2026 · 389 саҳифа

Таърих
Аз аввал хондан

боа соси замони гузашта баробар аст (рафт, хонд, гуфт, дид) ва батарзи зер тасриф мешавад:
Танҳо Ҷамъ
1 Ман хондам Мо хондем
2 Ту хондӣ Шумо хондед
3 Ў (вай) хонд Онҳо онданд Замони гузаштаи нақлӣ аз шакли феъли ҳоли (сифати феълии) феъли асосӣ ва бандакҳои хабарӣ сохта шуда, ба тариқи зайл тасриф мешавад:
Танҳо Ҷамъ
1 Ман хондаам Мо хондаем
2 Ту хондаӣ Шумо хондаед
3 Вай хондааст Онҳо хондаанд Замони гузаштаи ҳикоягӣ аз асоси замони гузашта бо иловаи пешванди ме- ва бандакҳои феълӣ сохта мешавад ва тасрифи он ба тариқи зайл аст:
Танҳо Ҷамъ
1 Ман мехондаам. Мо мехондаем.
2 Ту мехондаӣ. Шумо мехондаед.
3 Ў мехондааст. Онҳо мехондаанд.
Замони гузаштаи ҳикоягии нақлӣ аз замони гузаштаи нақлӣ бо иловаи пешванди ме- сохта мешавад. Тасрифаш чунин аст:
Танҳо Ҷамъ
1 Ман мехондаам. Мо мехондаем.
2 Ту мехондаӣ. Шумо мехондаед.
3 Вай мехондааст. Онҳо мехондаанд.
Ҷузъи якум (феъли ёридиҳанда) доимист, бандакҳои феълӣ қабул карда, шахсу шумораро мефаҳмонад. Пешванди инкории на- низ бо ҳамин ҷузъ меояд (хоҳам рафт, нахоҳам рафт). Ҷузъи дуюм (феъли асосӣ) вобаста ба ифодаи маънои луғавӣ иваз шуда меистад ва тасриф мешавад:
Танҳо Ҷамъ

пешина
аз 389
навбатӣ