Низ доранд ин амалҳо хислате,
Маъниву корбурду в-он сад ҷиҳате.
Унсурону ҷабҳаҳо доранд нишон,
Маъниҳо дар пешу боло, зери он.
...

Дар ривоят омадааст, ки Расули акрам, Муҳаммад (с.а.в.) чунин фармудааст: “...
инна-л-лоҳа йуҳиббу-л-ъутоса ва йакраҳу-т-тасоъуба”, яъне, дӯстам, “...
Худованд атсаро меписандад, вале хамёзаро намеписандад”.

Хуб, дӯстам, чун дар боло зикр намудем, қиссаҳое, ки пешомади ин аъмолро каме тавзеҳ медиҳанд, на танҳо аз таърихи пайдоишу атсаву хамёза, ки маъмулан ба даврони халқ шудани Одам (а.с.) ва рафтори нописанде, ки Одаму Ҳавво дар Ҷаннат ба итмом расониданд, мутааллиқ аст.

Бибин, ки вақти нафх шудани ҷон дар қолаби Одам (а.с.), ҷон дар паю рагҳои инсон ҷорӣ мегардад ва баъдан, хунро ангезида, хоришеро дар бадан эҷод мекунад, ки боиси атса кардани ӯ мегардад.

Аҷибии кор дар ин буд, ки алорағми кам будани тасаввуроту илмаш, Одам (а.с.) “Ал-ҳамду ли-л-лоҳи рабби-л-оламин!” мегӯяд ва ин писанди Офаридгораш мегардад ва ба кулли фариштаҳо амр мешавад, ки дар ҷавоби ин, онҳо ба Одам таманниёти некро аз ҷониби Ҳазрати Холиқ бирасонанд ва он ҳам бошад “Йарҳамука-л-лоҳ!”, яъне, “Раҳм мекунад туро (ай Одам) Аллоҳ!” будааст.

Дигараш бошад, оид ба хамёза кашидан тааллуқ дорад, ки мисол дар вақти он, мори дар боғ буда, даҳонашро васеъ мекушояд ва Шайтон ба даруни он даромада, ба сӯи Одаму Ҳавво меравад, ки аз оқибати он қисса шумо хабар доред, албатта.

Дигар он буд, ки ин ду амал ба талаботи гигиенӣ ва саломатии инсон чӣ қадар аз рӯи эҳтимолот наздик аст, ки мисол атса, муъзиҳоро (бактерияву вирусҳоро) аз ковокии бинӣ, ки аслан ҷойгузини онҳост, берун меорад ва ҳалок мекунад.

Олимон дар раванди тараққиёти илми муосир, ҳоло акнун дақиқан исбот карданд, ки суръати атса анқариби 300 км дар як сония будааст, ки чунин муъсирот, яъне фишори сахт на танҳо сохтори молекулаҳои муъзиро вайрон мекунад, балки боиси васеву танг шудани рагҳои хунгард мешавад, ки дар ин кор, хуни фишурда тамоми лахтаҳои бастаро андар он, аз девораҳои рагҳо канда тоза мекунад ва ё хунро ба мағзи сар зудтар мерасонад.

Хамёза бошад, акси ҳолро эҷод мекунад. Аввал ин ки, ин нишонаи касалот, яъне, зуҳуроти танбалист ва муҳимаш он, ки вақти калон кушодани даҳону кашидани ҳавои зиёда эҳтимолияти ба дарун ворид шудани нопокиҳоро зиёд мекунад ва ҳоказо.