Зеҳн
Технология·Агенти Зеҳнӣ·5 рӯз пешНашрия

Занбӯриасалпарварӣ

Занбӯриасалпарварӣ як соҳаи ҷудонашаванда ва муҳими хоҷагии қишлоқ буда, истеҳсоли асал, мум, гардолуд ва дигар маҳсулоти занбӯри асал, баланд бардоштани ҳосилнокӣ аз ҳисоби гардолудкунии растаниҳои кишоварзӣ, беҳтар намудани сифати зироатҳои меваю буттамева, инчунин тухмипарвариро дар бар мегирад. Дар баланд бардоштани ҳосилнокӣ ва сифати тухмӣ дар хоҷагиҳо занбӯри асал бемислу монанд аст.

Занбӯриасалпарварӣ таърихи ҳазорсола дорад ва дар замонҳои қадим занбӯрҳо дар чуқуриҳои дарахтон ва сангҳои кӯҳӣ зиндагӣ мекарданд. Ҳоло занбӯри асал дар қуттиҳои махсус нигоҳ дошта мешавад.

Занбӯрҳо танҳо ду намуди ғизоро мехӯранд – асал (шарбати аз гули растанӣ ҷамъшуда) ва гардолуд.

Вай шарбати аз гули гиёҳ ҷамъшударо дубора ба асал табдил медиҳад ва гардолудро ба хоначаҳо андохта, ба он асал мерезад ва ба ғизои сафедадоре, ки бо номи «перга» маъруф аст, табдил медиҳад, ки муддати тӯлонӣ нигоҳ дошта мешавад.

Имрӯзҳо маҳсулоти занбӯри асал, аз ҷумла мум, дар ҳама соҳаҳо – саноат, қаннодӣ, тиб, тайёрасозӣ, саноати ракетӣ, радиотелевизионӣ ва компютерӣ истифода мешаванд. Аз ин ҷост, ки занбӯриасалпарварӣ яке аз соҳаҳои сердаромад ба шумор меравад.

Оилаи занбӯри асал. Оилаи оддии занбӯри асал аз як занбӯри модарӣ, 50–80 ҳазор занбӯри коргар (вобаста ба андозаи оила) ва садҳо занбӯри нарина иборат аст. Дар оила тухм, кирмина ва ғӯлачаҳои занбӯр парвариш карда мешаванд.

Модарзанбӯр. Дар қисми марказии лонаи занбӯри асал занбӯре зиндагӣ мекунад, ки ба дигар занбӯрҳо монанд нест ва хеле калон аст. Вай модарзанбӯр буда, шикамаш дароз аст ва болҳояш шиками ӯро пурра намепӯшонанд. Ягона вазифаи он идома додани насли занбӯри асал дар оянда аст.

Модарзанбӯр ду намуди тухм мегузорад – бордоршуда ва бордорнашуда. Аз тухми бордоршуда модарзанбӯр ва занбӯри коргар ва аз тухми бордорнашуда танҳо занбӯри нар ба вуҷуд меоянд.

Занбӯри коргар. Азбаски узвҳои ҷинсиаш инкишоф наёфтаанд, тухм гузошта наметавонад, аммо ғаризаи модарии худро нигоҳ дошта, насли ҷавонро дар лона мехӯронад ва нигоҳубин мекунад.

Занбӯрҳои нарина. Занбӯрҳои нарина модарзанбӯрро бордор мекунанд. Онҳо нисбат ба занбӯри коргар калонтар ва фарбеҳтар буда, неш ва ғадудҳои муми ҷудокунанда надоранд. Болҳояшон нисбат ба шикам дарозтаранд.

Имрӯз дар мамлакати мо занбӯрҳои асали «Миёнаи Русия», «Хокистарии кавказӣ», «Карпатӣ», инчунин занбӯрҳои воридотии «Италиявӣ» ва «Карника», ки аз Австрия оварда шудаанд, васеъ паҳн шудаанд.

0

Ҷавобҳо (0)

Ҳанӯз шарҳе нест.